Pechtold: Plannen Antillen niet frusteren

Op reis met zijn collegafractievoorzitters door de Antillen en Aruba heeft Alexander Pechtold (D66) zich een week lang ingehouden. Maar de ergernis zit diep bij de oud-minister van Koninkrijksrelaties. ,,Sommige collega's doen uitspraken over de Antillen waarvan ze de gevolgen niet overzien", zegt de D66-voorman. Wierd Duk bericht vanuit Willemstad.

De delegatie van Nederlandse fractievoorzitters onderzoekt hoe de Antillen zich voorbereiden op de nieuwe staatkundige verhoudingen binnen het Koninkrijk. Volgend jaar moeten Curacao en Sint Maarten onder het zogeheten Slotakkoord een autonome status krijgen, te vergelijken met die van Aruba. De eilandjes Bonaire, Sint Eustatius en Saba krijgen de status van bijzondere gemeente.

Volgens Geert Wilders is de reis zinloos, want in zijn ogen zijn de Antillen een 'boevenbende'. Rita Verdonk vindt dat Nederland op de Antillen 'alleen maar geld over de balk gooit'. Mark Rutte constateert bij zijn Antilliaanse gesprekspartners sabotageneigingen. De VVD-leider vindt dat de Antillen onder rechtstreeks toezicht van Den Haag moeten komen als de streefdatum voor de afronding van de staatkundige herziening (15 december 2008) niet wordt gehaald.

Femke Halsema (GroenLinks) noemde de situatie in de omstreden Bon Futuro-gevangenis op Curaçao 'onacceptabel'. Zij wil dat Nederland of de Verenigde Naties het beheer van de gevangenis voor een bepaalde tijd overnemen. En Marianne Thieme (Partij voor de Dieren) tenslotte hekelde de omgang met dolfijnen in een dolfinarium bij Willemstad.

,,Allemaal buitengewoon onverstandig", vindt Pechtold, die de Antillen vele malen bezocht en de mentaliteit er goed kent. ,,Rutte is hier voor de tweede keer en roept dan van alles om zijn achterban tevreden te stellen. We zitten midden in een proces. Dat moet je met dergelijke uitspraken niet frustreren."

De Antillianen hebben vooral moeite met het vooruitzicht dat Nederland in de toekomst vergaand financieel toezicht zal uitoefenen. Daar staat tegenover dat Nederland de Antilliaanse schuldenlast van meer dan 2 miljard euro overneemt. Volgens CDA-fractievoorzitter Pieter van Geel mag 'Nederland daarom ook wel wat eisen stellen'.

Pechtold: ,,Wij moeten hier duidelijk maken dat zo'n hoger plan van toezicht ook voor Nederland geldt. Wij worden immers vanuit Brussel gecontroleerd. Maar net als je met die uitleg enige vooruitgang hebt geboekt, komen Rutte, Wilders en Verdonk er weer doorheen fietsen. Die uitspraken getuigen van volstrekte desinteresse. Terwijl respect tonen in deze cultuur juist zo belangrijk is."

Pechtold is populair op de Antillen. ,,Ik vind dat leuk om te zien. Ik kom uit het lokaal bestuur, dan weet je dat je aanwezig móet zijn bij de promotie van de lokale volleybalvereniging. Zo ging ik hier ook te werk". Bij enkele collega's constateert de D66-leider een gebrek aan historisch besef.

,,Wíj hebben destijds deze mensen als slaven hier naartoe gehaald. De Antillen is een Nederlandse constructie, die pas sinds enkele decennia een bepaalde mate van zelfbestuur kent. Tot die tijd hebben we het door blanken laten besturen." Pechtold vind dat er verregaande afspraken in het slotakkoord staan, maar dat daar nog verder mee moet worden gegaan.

,Dan kun je wel streven naar die datum van december 2008, maar ik ben van de daden en niet van de data. Alle partijen moeten concessies doen. Ook Nederland."